RADIO MARYJKA - КАЛЯРОВАЯ КАРОВА ПАД СЯДЛОМ ВЕРШНІКА АПКАЛІПСЫСУ

08:50 am - КАЛЯРОВАЯ КАРОВА ПАД СЯДЛОМ ВЕРШНІКА АПКАЛІПСЫСУ

Прэзэнтацыя кнігі “Каляровая карова” (польскіх дзяцячых вершаў у беларускіх перакладах Інэсы Кур’ян), нягледзячы на сваю мэтавую аўдыторыю, мела лёгкі флёр апакаліпсысу. Магчыма, прычынай было тое, што ў залі Дома Дружбы, дзе праходзіла прэзэнтацыя, вісіць выстава карцінаў нейкага шызарэалістычнага мастака. “Сматрі, сматрі, мішка!” – казала нейкая жанчына, падносячы гадавалае дзіця да палатна “КОНЕЦ ВРЕМЕНІ”, на якім ляжаў малпападобны клоўн, расьціснуты залатым цяльцом. Дзіця маўчала, ня плакала і задуменна ўглядалася ў “мішку”. Яшчэ паўгадзіны таму тое ж дзіця засяроджана жавала край панно віцебскай мастачкі Дзіны Даніловіч – яе манумэнтальныя ацтэкскія матывы – ілюстрацыі да кніжкі “Каляровая карова”: у спалучэньні з дызайнам памяшканьня а ля савецік яны выклікалі сьветлую дэпрэсію па страчаным дзяцінстве.

Сама Інэса была, як заўсёды - пазітыў і энэргія, хоць і ўчшэнт занэрваванаю наконт прэзэнтацыі. Яна лётала перад гледачамі ў касьцюме каляровай каровы з чырвонымі крыламі ў чорныя кропачкі, разлавала дыплёмы і чытала свае пацешныя пераклады напару з панам Адамам Паморскім – рэдактарам кніжкі і нашым агульным гуру перакладчыцкага майстэрства.

І вось у адзін прыўкрасны момант Інэса зьдзейсьніла акт сумнеўнай ідэалёгіі...

Разрыў шаблёну:аб’ект нянавісьці кожнага сумленнага беларуса - калянізатарскі вершык з міжваеных польскіх падручнікаў “Кто ты естэсь? - Поляк малы” – гэта ж таксама польская дзіцячая паэзія, няхай напісаная нікому невядомым паэтам пачатку ХХ стагодзьдзя, які доўгі час жыў у Львове. Інэса спачатку (напалову з заляй) прачытала арыгінал, а потым маленькі хлопчык зь ейнай дапамогай агучыў беларускі пераклад. У гэты час я перапаўзла бліжэй да Тані Заміроўскай, якая гучным шэптам расказвала мне пра тое, як кожны дзень у Піцеры выпадкова натыкалася на БГ, прычым у апошні раз у Барыса Барысыча ад віду Заміроўскай пачалася гістэрыка. Пераклад вершыка выклікаў у нас з Тацянай пачуцьцё дыскамфорту. Магчыма, таму, што расказваць па-беларуску пра тое, шо ты маленькі паляк, – гэта нонсэнс і пажыцьцёвы бан на Мінскбаі. І вершык “Катэхіза польскага дзіцёнка” на беларускую мову калі перакладаць – то так, каб наша, сьвядомая выхавацелька, пашыхтаваўшы ў шарэнгу каля гаршчкоў нашых, сьвядомых дзетак, магла з усім патасам, з усім пачуцьцём запытацца ў іх пра тое, кім яны ёсьць, дзе іх зямля, адкуль іх род. І толькі такі пераклад мае права на беларускамоўнае існаваньне. Таму, ні хвіліны марудзячы, мы з Таняю наварганілі свой варыянт:

КАТЭХІЗА МАЛЕНЬКАГА БЕЛАРУСА
(К+М+Б)

- Хто такі ты?
- Беларусік.

- Які знак твой?
- Белы бусьлік.

- Дзе жывеш ты?
- У засьценках.

- Хто твой вораг?
- Лукашэнка.

- А чаму?
- Ён дзядзька* хворы.

- Скуль прыйшоў ты?
- З Бангалору.

- Які кліч твой?
- ЗА СВАБОДУ!

- Пра што марыш?
- Сьмерць уроду.

- Дзе Радзіма?
- У дрыгве.

- Піва будзеш?
- Дайце дзьве.

Вольна пераклалі з польскай мовы vinah і maryjka_ паводле

- - -
* У чарнавіку было так: підар дурань дзядзька. Вершык усё-ткі дзяцячы...

Вось так вялікая беларуская пісьменьніца Тацяна Заміроўская, дзякуючы выпадковаму імпульсу, ледзь заўважнаму флюіду, стала вялікай беларускай перакладчыцай польскай дзіцячай паэзіі. Праўда, падчас фуршэту маскі былі сарваныя. Заміроўская аказалася звычайнай гопніцай з паліфаніяй, якімі поўніцца менскі транспарт. Яна стаяла каля kanaj і пракручвала (“А вось гэтак ён званіць, калі з працы!”) яму на вуха мэлёдыі свайго мабільнага тэлефона. Карціна была тым больш кранальнай, што kanaj - хлопец высокі, і, каб пракруціць яму чарговую мэлёдыю, Заміроўская прыўзьнімалася на дыбачкі, а часам падскоквала.

Настрой: cynical